Đại gia đình bà Nguyễn Thị Lan cùng con cháu ở trên “đất vàng” số 69 Cách Mạng Tháng Tám, phường An Thới (Bình Thủy, Cần Thơ) đang gửi đơn kiến nghị khẩn cấp tới Thủ tướng Chính phủ và nhiều cơ quan mong được giải quyết ổn định cuộc sống kéo dài 43 năm có quyết định thu hồi đất nhưng chưa thực hiện.
Bà Lan gần 70 tuổi, về làm dâu trong căn nhà cất trên mảnh đất 203 m2 hồi mới giải phóng. Vợ chồng bà nuôi dưỡng cha mẹ và sinh 3 người con, rồi con cái có gia đình riêng sinh cháu nội, cháu ngoại nay tổng cộng 12 người. Căn nhà mái tôn đã cũ nát, không biết sập đổ lúc nào bởi mấy chục năm qua không thể sửa chữa.
“Mỗi khi mưa, nước từ mái tôn và vách tôn dột chảy vào nhà, rồi từ nền nhà thấp xì lên; còn trời nắng thì nóng hầm hập. Sống trên “đất vàng” với mặt tiền rộng hơn 7 mét đường Cách Mạng Tháng 8 mà bị nhiều người nhầm tưởng “nhà ve chai”. Chúng tôi không thể sửa nhà cửa, không thể mở cơ sở kinh doanh buôn bán vì “không biết đất bị thu hồi lúc nào”, nên con cái chỉ biết làm thuê làm mướn, khổ cực vô cùng”, bà Lan kể.
Theo hồ sơ, ngày 10/3/1978, UBND tỉnh Hậu Giang (cũ) ra Quyết định số 195/QĐ-UBT cấp cho Ty Công an tỉnh Hậu Giang khu đất để thành lập trường đào tạo cán bộ. Trong đó có 203 m2 đất của gia đình bà Lan. Năm 1986, chính quyền địa phương bồi thường cho cha chồng bà Lan số tiền nhỏ về ngôi nhà mà không bố trí tái định cư nên gia đình không thể đi đâu. Cha mẹ chồng và chồng lần lượt qua đời, năm 2014, bà Lan kiện Chủ tịch UBND quận Bình Thủy ra TAND quận Bình Thủy yêu cầu bồi thường nhà, đất và cấp đất tái định cư cho gia đình bà thoát cảnh tạm bợ.
Trong vụ kiện này, Công an TP Cần Thơ là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. Tại phiên tòa sơ thẩm ngày 24/9/2014, đại diện Công an TP Cần Thơ phát biểu, được ghi trong Bản án số 03/2014/HCST: “Về vấn đề tái định cư, Công an TP Cần Thơ đã có nhiều phương án giải quyết nền tái định cư cho các hộ bị giải tỏa trong đó có gia đình bà Lan, tuy nhiên không khả thi kéo dài từ năm 1986 đến nay, lỗi không phải do phía bà Lan. Do vậy, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giải quyết việc cấp nền tái định cư cho bà Lan theo quy định”. Tòa phán quyết, quận Bình Thủy phải bồi thường đất, nhà và tái định cư cho gia đình bà Lan.
Bản án có hiệu lực pháp luật nhưng không được thực thi. Ngày 27/4/2018, UBND quận Bình Thủy có Công văn số 1150/UBND-TD trả lời kiến nghị của bà Lan cho biết, cơ sở của Công an nay là Trường Trung cấp Cảnh sát khu vực III. Và Trường “đề nghị xin tạm ngưng thực hiện công tác bồi thường thiệt hại và giải phóng mặt bằng dự án, do hiện nay Trường đang lập thủ tục xin bố trí vốn”.
Tiếp đó, cơ sở này được giao cho Trường Đại học Cảnh sát nhân dân quản lý. Gia đình bà Lan vẫn sống tạm bợ nên liên tục khiếu nại UBND TP Cần Thơ. Ngày 25/1/2021, UBND TP Cần Thơ có Công văn số 253/UBND-KT gửi Bộ Công an đề nghị “Bộ Công an có ý kiến về việc bố trí vốn tiếp tục thực hiện dự án nêu trên; đồng thời, chỉ đạo đơn vị đang trực tiếp quản lý, sử dụng khu đất phối hợp với chính quyền địa phương tiếp tục thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ tái định cư”.
Đến nay vẫn chưa có hy vọng cuộc sống thoát cảnh tạm bợ nên ngày 28/3/2022, bà Lan viết đơn kiến nghị khẩn cấp gửi Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Công an, Chủ tịch UBND TP Cần Thơ và UBND quận Bình Thủy. Đơn bà Lan viết: “Tôi không cần biết chủ đầu tư dự án là đơn vị nào, trước đây UBND tỉnh Hậu Giang (cũ) nay là UBND TP Cần Thơ thu hồi đất của tôi thì UBND TP Cần Thơ, UBND quận Bình Thuỷ phải thực hiện việc bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho tôi theo quy định pháp luật. Tôi kiến nghị UBND quận Bình Thuỷ xem xét thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho tôi theo quy định của pháp luật hiện hành, hoặc UBND thành phố xem xét thu hồi chủ trương đầu tư, xoá bỏ quy hoạch để tôi được thực hiện các quyền của người sử dụng đất”.
Luật sư Phạm Hồng Du ở Công ty Luật Du và Các đồng sự (Đoàn Luật sư TP Cần Thơ) nghiên cứu hồ sơ, bày tỏ quan điểm: “Kiến nghị Bộ trưởng Bộ Công an xem xét nếu tiếp tục thực hiện dự án nêu trên thì bố trí vốn, chỉ đạo các đơn vị có liên quan phối hợp chính quyền địa phương bồi thường, hỗ trợ, tái định cư theo quy định của pháp luật. Trường hợp, nếu không có nhu cầu tiếp tục thực hiện dự án thì cũng có văn bản thông báo trả lời cho chính quyền địa phương biết để làm cơ sở xoá bỏ quy hoạch. Kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Công an và UBND TP Cần Thơ giải quyết dứt điểm việc bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho gia đình bà Lan theo quy định của pháp luật. Đồng thời, Thủ tướng Chính phủ với vai trò là Đại biểu Quốc hội đơn vị TP Cần Thơ giám sát việc quy hoạch và thực hiện quy hoạch theo pháp luật”.
SÁU NGHỆ
